افغان ها، فصل ١ تا ١٤

روشها و سیستمهای مختلف بهرهبرداری و شیوه صحیح قطع درختان جنگلی به طوری که کمترین پرت چوب را داشته باشیم و از لحاظ زیستمحیطی آسیبی به درختان باقی مانده و طبیعت وارد نشود از موارد مهمی است که باید در استفاده از جنگلها رعایت شود. برخی از دانشمندان معتقدند که این جنگل ها حدود ۵۰درصد اکسیژن سیاره ی زمین و ۵۰درصد رطوبت جو را تولید می کنند و به همین دلیل بر آب و هوای کل سیاره ی زمین اثر می گذارند . تسریع جنگلزدایی، تخریب جنگلها و خشکسالی در جنگل های آمازون از نگرانیهای مهم برای دانشمندان است که هشدار میدهند کل زیستگاه آمازون در نزدیکی نقطه اوج خطر قرار دارد و آن مناطق وسیع و سرسبز جنگلهای بارانی مرطوب میتوانند به جنگلهای خشک استوایی و ساوانا تبدیل شوند.

همانطور که گفتیم تنوع حیوانات جنگل آمازون زیاد است و این جنگل بارانی زیستگاه 427 گونه پستاندار، 1300 گونه پرنده، 378 گونه خزنده و بیش از 400 گونه دوزیست است و از هر ده گونه شناخته شده در جهان، یک گونه از حیوانات آمازون است. داده های ماهواره ای از سازمان ملی تحقیقات فضایی برزیل نشان می دهد جنگل زدایی جنگل های بارانی آمازون در ماه ژوئیه 2019 در مقایسه با همان ماه در سال 2018 نزدیک به 278 درصد افزایش یافته و 2253 کیلومتر مربع از پوشش گیاهی این جنگل ها در این زمان از بین رفته است.

جنگل بارانی آمازون بخشهایی از کشورهای برزیل، بولیوی، پرو، اکوادور، کلمبیا، ونزوئلا، گویان، سورینام و گویان فرانسوی را شامل میشود. منطقه آمازون كه 7٫5 میلیون متر مربع وسعت دارد. بالاخره یفتلیـها قلمروی بزرگی را درهردو جانب هندوکش تاسیس مـیکنند کـه تا دوردست های سواحل دریـای اندوس وسعت دارد، یعنی با راندن اسلاف خویش، شیونایت ها وکیداریتها. سکه های مسی این “شاه بینام” از یک ساحۀ وسیع، بکتریا درشمالغرب تا متورا درهند شمالی وسعت داشته و او واقعا فرمانروای کوشان است که یک سیستم مسکوکات منظم را در سراسر مپراطوری معرفی میکند. مطابق سوانژنگ، وادی بامـیان درخارج توخارستان قراردارد باوجودیکه سیستم نوشتن، رسوم و پول ایشان یکی است.

همچنان سیمای شخصی مردم آن بسیـارزیـاد یکنواخت است، درحالیکه زبان ایشان کمـی متفاوت است. او ایشان را غیرمعتمد و دزد صفت توصیف مـیکند. او درون جستجوی خرد و دیدن مکانـهای مقدس بودیستی و جمع آوری روایـات، از مسیر مرغزار تورفان و سمرقند بطرف شمال افغانستان فعلی و نیم قاره هند سفر نموده و در 645 م بـه چین برمـیگردد. درون روی سکه ها، نیم تنـه شاه و یک قهرمان بکتریـان نشان داده شده است.

مبارزه ادامـه مـییـابد. درجریـان سلطنت شاه ساسانی خسرو 2 (590- 628 م)، ترکها یفتلی ها را کمک نموده، ایرانیـان را شکست داده و تا بـه ری (نزدیک تهران) و اصفهان پیشروی مـیکنند. بآنـهم بگمان اغلب، یفتلی ها اصلا با یک زبان آلتائی صحبت نموده و آنـها یـا حد اقل طبقات بالائی آنـها زبان بکتریـا را مـیپذیرند، وقتی این سرزمـینـها را اشغال مـیکنند. درسالهای 460 و 470 فیروز حد اقل سه جنگ را درون شرق براه مـیاندازد (یک وقت با گذاشتن پسرش قباد بحیث گروگان دربین مخالفان خویش).

گروه های فعال محیط زیست گفتند که دولت می داند اکنون وقت جشن گرفتن نیست زیرا روند نابودی این جنگل اخیرا، یعنی در دوره پس از ژوئیه 2007، بار دیگر افزایش یافته است. سپس در مسیری بسمت کوهپایه های البرز میرویم، به روستای چلاسر که عطر چای کارخانه چای خشک کنی آن تمام فضا را پر کرده و تازه وارد را وادار به مکث می کند، روستایی همچون دیگر روستاهای همجوارش، میانرود، خشکرود، که دوست داشتنی هستند و بهترین برنج خوش طعم و شیرین ترین پرتقال و کیوی ایران را تولید می کند. داستان این فیلم که جزء فیلم های ماجراجویی در طبیعت محسوب میشود، درمورد پزشکی به نام دولیتل است که میتواند با حیوانات صحبت کند.

در سالهای اخیر فرمانداری کلیبر با برگزاری جشنواره انار و زغال اخته برای ترویج تولید تجاری و بازاریابی این میوهها تلاش کردهاست. اقامتگاه شاه عباسی کلیبر و ویلای بوم گردی و جنگلی نوری، بخشی از اقامتگاه های و ویلاهای شهر کلیبر بوده که با اقامت در آن می توانید به صورت دربست از تجهیزات و امکانات آن استفاده نمایید. فعلا وزارت زراعت در ضمن پلان داخلی خود پروژه را بنام (OFWMP) پروژ تنظیم آبیاری را به ارزش ۴۱ میلون دالر امریکائی از بانک جهانی روی دست دارد.

بودیستهای منطقه عمدتا شاخه مـهایـانـه را تعقیب مـیکنند اما زایر مـیافزاید کـه دراینجا معابد زیـادی به منظور عبادت خدایـان هندو وجود دارد. درسالیـان بعدی ساسانیـان باجگذار یفتلی ها گردیده و در ترس دایمـی این جنگجویـان شمالی زندگی مـیکنند. آنـها دراوایل سالهای 670 با توسعۀ نفوذ خویش بداخل کوههای افغانستان وعبور آمودریـا بطرف بخارا و سمرقند کـه آنرا ماورالنـهر مـینامـیدند، احساس اطمـینان مـیکنند. زایر متعاقبا درون بارۀ سرزمـین فانیـانـه مـیگوید کـه عبارت از بامـیان فعلی درون وسط هندوکش، کوههای برفی چینائی است. درون زندگی سوانژنگ علاوه مـیشود کـه دراینجا حدود یکصد صومعه وجود دارد. علاوه بر لذت بردن از طبیعت خارقالعاده جنگل بلیران جاذبههای دیدنی دیگری نیز در آن وجود دارد.

متن دیگری کـه سیمز ویلیـام آنرا بحیث یک قرارداد تفسیرنموده و مربوط 527 م هست اشاراتی بـه “مالیـه یفتلی ها” دارد. یک نامـه کـه مطابق سیمزویلیـام شاید مربوط اواخرسده پنجم باشد بـه حاکم یفتلی ساحه اشاره مـیکند. این مخروبه ها درون نزدیکی مخروبه های تخت رستم قراردارد کـه احتمالا مطابقت بـه صومعه های قدیمـی نوبهار (ویـهاره سانسکریت، “صومعه”) دارد. سفرنامۀ سوانژنگ یکی از شگفت انگیزترین گزارشـهای قدیمـی است. این ولایت نیز یکی از زیباترین و فرهنگی ترین ولایت های افغانستان یاد می گردد که مردم افغانستان ولایت هرات را پایتخت علم، فرهنگ و عرفان افغانستان یاد می کنند. قرارمعلوم اثرات اولیـه یفتلی ها بالای زندگی فرهنگی درقلمروهای اشغالی محدود بوده است.

البیرونی نویسندۀ اوایل اسلامـی مـیگوید کـه پایتخت قدیمـی یفتلی ها بنام واروالیز یـاد شده و در تخارستان قرارداشت. از وادی بامـیان سوانژنگ “سلسله کوه سیـاه” را عبور نموده و به ناحیـه جیـابیشی مـیرسد کـه نمـیتواند جای دیگری بجزازکاپیسای قدیمـی یـا بگرام فعلی درشمال کابل باشد. کارهای باستان شناسی فعلی بقایـای زیـارتگاههای بودیستی را درون جوار بکترای قدیمـی بشمول مخروبه های باقیماندۀ یک ستوپه بزرگ درشمال شـهرروشن ساخته کـه حالا بنام تپه رستم نامـیده مـیشود.

اومـیگوید کـه این دربرگیرندۀ تمام سرزمـینـهای بین هندوکش درون جنوب وسلسله حصاردرشمال آمودریـا هست که بطورتقریبی برابرمـیشود بـه بکتریـای قدیمـی وسرزمـین های کوهستانی شرق. زایر چینائی، سونگیون کـه از طریق افغانستان فعلی و گندهارای قدیمـی درحوالی 520 م سفرکرده، مـیگوید جوامع بودیستی شگوفان و بناهای بودیستی هنوزپابرجا بوده است. بی شو چینائی باین ارتباط مـیگوید کـه در اوایل 580 یفتلیـها وساسانیـان یکجا بمقابل ترکها مـیجنگند. مردم اینجا بطور واضح مورد پسند چینائی قرارنمـیگیرد. این واضح هست یک عصرجدید آغازمـیشود کـه درآن ایرانیـان فلات حتما جای خویش را به منظور مـهاجمان و حاکمان جدید ترکی بدهند. موزه تاریخ آمل سه طبقه دارد و هر طبقه بخشی از تاریخ را به خود اختصاص داده است.

از هر پنج کشور، یک کشور در مسیر فروپاشی اکوسیستم قرار دارد. نکته جالب ماجرا اینجا است که در مسیر تنگ دار، حوضچههایی وجود دارد که در صورت داشتن عمق کافی میتوانید از یک شیرجه جانانه لذت ببرید. به درختانی که در یک منطقه به طور طبیعی رشد می کنند درخت بومی می گویند. همچنان بر اساس آمار و ارقام سال ۱۳۸۱ خورشیدی ریاست زراعت ولایت هرات، در شهرستان کشک کهنه به تعداد ۳۵۷۹۹ رأس گوسفند، ۲۵۲۱۰ رأس بز، ۸۰۵۳ رأس گاو، ۱۳۱۹۳ رأس مرکب (خر)، ۱۴۰۷ نفر شتر و ۴۸۵ رأس اسب وجود داشته است.

ما مـیخوانیم کـه دراینجا تعداد زیـاد راهبان (حدود 3000) درون داخل و خارج شـهرعمده وجود داشتند کـه تماما پیرو شاخۀ عرادۀ کوچک (هینایـانـه) بودیزم بودند. دراینجا راهبان عمدتا پیروعرادۀ بزرگ (مـهایـانـه) بودیزم اند، باوجودیکه عرادۀ کوچک هنوزهم مشـهوراست. مردم بامـیان بسیـارمذهبی (بودیست) توصیف مـیشود کـه عمدتا پیرو عرادۀ کوچک و لوکوتاراوادینز (یک فرقه بودیستی دربین هینایـانـه و مـهایـانـه) اند. شاه شـهر، یک بودیست زاهد گفته مـیشود کـه حدود 10 ایـالت همسایـه را اشغال کرده است. عین داستان، با وجودیکه درجزئیـات آن کمـی تفاوت است، درون زندگی سوانژنگ هوی لی گفته شده است. نتیجه اینستکه فیروز بالاخره زندگی خویش را باخته و امپراطوری خود را درون خدمت دشمن مـیگذارد.

در این فصل با رنگین شدن برگهای درختان و ریزش آنها مناظر فوقالعادهای پدید میآید و گردش در این جنگل سفر شما را ماندگار خواهد نمود. در گزارش دیگری از شبکه «بودیست نیوز» درازای این تندیسها میان ۵ تا ۲۰ سانتیمتر و جنس آنها از گچ و گل اعلام شدهاست. سوانژنگ مـیافزاید کـه زبان و رسوم آنـها که تا اندازۀ متفاوت ازمردم توخارستان است. اسناد بکتریـان کـه دراین اواخردرشمال افغانستان روشنی انداخته و ازسلطنت راب اشتقاق شده نیزاشاراتی بـه یفتلیـها دارد. سوانژنگ بطورخاص بـه ناحیۀ بوهی اشاره مـیکند کـه باید با بکتریـا تطابق داشته باشد.

شما برای رسیدن به جنگل ابر حتما باید پیادهروی داشته باشید و در بعضی مناطق نیز جنگلنوردی وکوهنوردی که قطعا برایتان لذت بخش خواهد بود. به لحاظ طبقات جنگل 451258 هکتارجنگل انبوه (9/56%)، 215001 هکتار جنگل نیمه انبوه (27%)26201 هکتار جنگل تنک (3/3%) 101555 هکتار بیشه زار وجنگلهای دست کاشت(8/12%) می باشند . علاقهمندان دوآتشه طبیعت حتی در زمستان نیز حاضر نیستند لذت گشتوگذار در النگدره را از دست بدهند؛ چون بارش برف و سفیدپوششدن درختان، زیبایی النگدره را دوچندان میکند. اودرگزارش خویش کخارستان را شرح مـیدهد.

دیدگاهتان را بنویسید